آموزش ساخت ربات روبیکا برای کسب‌وکار — بدون کدنویسی
ربات روبیکا در هدهدهاب به‌زودی باز میشود، اما امروز هنوز منتشرشدنی نیست و تاریخ نمی‌دهیم. اگر مشتری شما در روبیکاست، ربات تلگرام جای آن را پر نمیکند؛ توکن ربات روبیکا را می‌توانید از همین حالا بگیرید و نام‌تان را در فهرست «خبرم کن» بگذارید.
بخشی از مشتری‌های شما تلگرام را باز نمی‌کنند، اما روبیکا روی گوشی‌شان هست و همان‌جا پیام می‌دهند: «قیمت چند است؟»، «موجود دارید؟»، «چند روزه می‌رسد؟». یک ربات روبیکا برای کسب‌وکار یعنی همین پیام‌ها بی‌جواب نمانند و سفارش همان‌جا ثبت شود. این راهنما می‌گوید ربات روبیکا امروز چطور ساخته میشود، توکن را از کجا بگیرید و رابط ربات روبیکا چه محدودیت‌هایی دارد که باید پیش از طراحی بدانید.
بی‌پرده دربارهٔ خودمان: هدهدهاب امروز فقط روی تلگرام منتشر میکند. ربات روبیکا در حال راهاندازی است و تاریخ نمی‌دهیم. پس مسیری که در ادامه قدم‌به‌قدم می‌رویم مسیر رسمی روبیکاست، و جایی که به هدهدهاب می‌رسد همان‌جا گفته‌ایم امروز چه چیزی شدنی است.
- ربات توکن‌دار در روبیکا از تیر ۱۴۰۴ اضافه شده است؛ اگر برنامه را بهروز نکنید، بات‌فادرِ آن را پیدا نمی‌کنید.
- توکن را
@BotFatherداخل خودِ روبیکا با دستور/newbotمی‌دهد. - مسیر قطعیِ امروز کدنویسی با رابط رسمی روبیکا و میزبانی است؛ ساخت بدون کد آن در هدهدهاب هنوز آماده نیست.
- رابط ربات روبیکا با تلگرام یکی نیست: دکمهٔ لینکدار ندارد و فرستادن عکس سه مرحله دارد. منو را با همین فرض طراحی کنید.
- ربات شماره‌یاب و چت ناشناس ربطی به کسب‌وکار ندارد؛ این نوشته دربارهٔ ربات فروش و پاسخ‌گویی است.
ربات روبیکا به کار چه کسب‌وکاری می‌آید؟
روبیکا پیامرسان و مجموعه‌ای از سرویس‌های داخلی است و بدون ابزار جانبی باز میشود. برای فروشنده فقط یک چیز مهم است: مشتریِ خودِ شما آن‌جا هست یا نه. این را حدس نزنید. از ده مشتری آخر بپرسید با کدام پیامرسان راحت‌ترند، یا یک هفته بشمارید چند پیام از روبیکا می‌آید. اگر جواب «تقریباً هیچ» است، ربات روبیکا اولویت شما نیست.
اگر مشتری آن‌جاست، ربات کسب‌وکاری چهار کار باید بکند و نه بیشتر: به سؤال‌های پرتکرار جواب بدهد، محصول را معرفی کند، سفارش را ثبت کند و هر جا لازم شد مشتری را به یک انسان برساند. ربات‌های سرگرمی که در جست‌وجوی «ربات روبیکا» زیاد می‌بینید از جنس دیگری‌اند.
مسیرهای ساخت ربات روبیکا، امروز
ساخت هر ربات روبیکا با یک توکن شروع میشود و بعد چیزی باید ربات را روشن نگه دارد و جواب‌ها را بسازد. برای آن «چیز» این گزینه‌ها را دارید:
| مسیر | چه لازم دارد | تغییر بعد از انتشار | وضعیت امروز |
|---|---|---|---|
| کدنویسی با رابط رسمی ربات روبیکا | برنامهنویس، سرور همیشه‌روشن، نگه‌داری | هر تغییر، کار برنامهنویس | شدنی؛ مسیر قطعی امروز |
| ربات‌سازی که همین حالا روبیکا را پوشش می‌دهد | اشتراک آن سرویس و سپردن توکن به آن | خودتان در پنل | پیش از خرید، یک ربات آزمایشی واقعی در روبیکا بسازید |
| بدون کد با هدهدهاب | توضیح فارسی و اتصال توکن | با یک جملهٔ فارسی | در حال راهاندازی؛ امروز فقط تلگرام منتشر میشود |
اگر تیم فنی دارید یا ربات شما منطق خاصی میخواهد، مسیر اول جواب می‌دهد و بخش بعد همان را قدم‌به‌قدم می‌رود. اگر منتظر مسیر بدون کد هستید، دو قدم اولِ بخش بعد (توکن و طراحی منطق) را از حالا انجام بدهید؛ هر مسیری را انتخاب کنید همان دو را لازم دارید.
ساخت ربات روبیکا قدم‌به‌قدم
- قدم اول · روبیکا را بهروز کنید و توکن بگیرید. ربات توکن‌دار از تیر ۱۴۰۴ به روبیکا اضافه شده و نسخههای قدیمی برنامه آن را ندارند. بعد از به‌روزرسانی، در جست‌وجوی روبیکا
@BotFatherرا بزنید، ربات رسمی را باز کنید،/newbotرا بفرستید و یک نام و یک شناسه انتخاب کنید. توکن را کپی کنید و جای امنی نگه دارید. - قدم دوم · منطق ربات را روی یک صفحه بنویسید. پنج سؤال پرتکرار با جواب دقیق، ترتیب پرسش‌های ثبت سفارش (محصول، تعداد، نام، شماره، آدرس) و لحظه‌ای که ربات باید مشتری را به شما برساند. همین صفحه را به برنامهنویس می‌دهید یا بعداً به ربات‌ساز.
- قدم سوم · پیادهسازی و استقرار. برنامهنویس منطق را با رابط رسمی ربات روبیکا پیاده و روی یک سرور مستقر میکند. هنگام گرفتن قیمت، هزینهٔ ماهانهٔ سرور و هزینهٔ هر تغییر بعدی را جدا بپرسید؛ این دو از هزینهٔ ساخت مهم‌ترند.
- قدم چهارم · در خودِ روبیکا مثل یک مشتری بدقلق امتحانش کنید. جواب اشتباه بدهید، وسط سفارش رها کنید، سؤال بی‌ربط بپرسید. تا وقتی این آزمون را نگذرانده، ربات را به مشتری معرفی نکنید.
توکن ربات مثل کلید مغازه است؛ در گروه و چت نفرستیدش و فقط به سرویسی بدهید که واقعاً ربات شما را اجرا میکند. اگر بات‌فادر را در روبیکا پیدا نکردید، تقریباً همیشه دلیلش قدیمی‌بودن نسخهٔ برنامه است.
اگر می‌خواهید ربات روبیکا را بدون کدنویسی با هدهدهاب بسازید، امروز نمی‌شود. توکن و صفحهٔ سناریو را نگه دارید و «خبرم کن» را بزنید تا وقتی آماده شد باخبر شوید.
خبرم کن وقتی ربات روبیکا آماده شد
ربات روبیکا با ربات تلگرام و بله چه فرقی دارد؟
ظاهر کار شبیه است: در هر سه پیامرسان یک بات‌فادر هست و یک توکن می‌گیرید. اما رابط برنامه‌نویسی یکی نیست و همین روی طراحی ربات اثر دارد:
| موضوع | تلگرام | بله | روبیکا |
|---|---|---|---|
| توکن را چه کسی می‌دهد | بات‌فادرِ تلگرام | بات‌فادرِ بله | بات‌فادرِ روبیکا (از تیر ۱۴۰۴) |
| رابط ربات | Bot API تلگرام | سازگار با الگوی تلگرام | رابط جدا، با ساختار خودش |
| دکمهٔ لینکدار زیر پیام | دارد | دارد | ندارد؛ لینک داخل متن می‌آید |
| فرستادن عکس | یک مرحله | یک مرحله | سه مرحله: نشانی بارگذاری، بارگذاری، ارسال |
| ساخت بدون کد با هدهدهاب | آماده | در حال راهاندازی | در حال راهاندازی |
نتیجهٔ عملی: رباتی که برای تلگرام طراحی شده، عیناً به روبیکا منتقل نمی‌شود. منویی که روی دکمه‌های لینکدار بنا شده باید بازطراحی شود، و کاتالوگ عکس‌دار کار بیشتری می‌برد. مستندات رسمی ربات‌های تلگرام و ربات‌های بله را کنار رابط روبیکا بگذارید تا برنامهنویس از اول بداند کدام بخش مشترک است.
برای این‌که بدانید کدام پیامرسان به مخاطب شما می‌خورد، مقایسهٔ پیام‌رسان‌های ایرانی برای کسب‌وکار را ببینید؛ و پیش‌نیازها و محدودیت‌های حضور در چند پیامرسان در یک ربات، چند پیامرسان آمده است. وضعیت روز ربات روبیکا در هدهدهاب را هم صفحهٔ ربات روبیکا نشان می‌دهد.
ربات روبیکا به چه کارهایی می‌آید؟
- پاسخ شبانه‌روزی به سؤال‌های تکراری — قیمت، موجودی، ساعت کاری و شرایط ارسال — از روی متنی که خودتان نوشته‌اید.
- سفارش‌گیری با چند پرسش پشت‌سرهم و خبردادن وضعیت سفارش؛ برای مشتری‌ای که آنلاین نیست، پیامک با پنل خودتان، مثلاً کاوه‌نگار.
- معرفی محصول تازه به کسانی که خودشان ربات را شروع کرده‌اند، با ریتم آرام و راه انصراف.
- رساندن مشتری به یک انسان در مواردی که ربات نباید جواب بدهد: شکایت، مرجوعی، سفارش عمده.
ارزش دارد یا نه؟ یک حساب فرضی: اگر روزی ۴۰ پیام از روبیکا می‌گیرید و ۳۰ تای آن همان سه سؤال تکراری است، با ۳ دقیقه برای هر جواب روزی یک ساعت و نیم صرف تکرار میشود. این عدد را کنار قیمتی بگذارید که برنامهنویس برای ساخت و نگه‌داری می‌دهد. اگر روزی پنج پیام می‌گیرید، یک متن آماده در یادداشت گوشی ارزان‌تر از هر رباتی است.
اگر تمرکز شما فروش است، ربات فروشگاه روبیکا و الگوی ربات فروشگاهی ترتیب نمایش محصول و ثبت سفارش را نشان می‌دهند. و اگر مشتری شما در تلگرام هم هست، همان صفحهٔ سناریو را امروز می‌توانید بهصورت ربات تلگرام بسازید؛ این کار جای ربات روبیکا را نمی‌گیرد، اما آن بخش از مشتری‌ها را از همین حالا پوشش می‌دهد.
بی‌پرده: بخش زیادی از جست‌وجوهای «ربات روبیکا» دنبال ربات شماره‌یاب و چت ناشناس است. این ربات‌ها با قوانین پیام‌رسان‌ها نمی‌خوانند و ربطی به کسب‌وکار ندارند. هدهدهاب برای این کارها ساخته نشده و نخواهد شد؛ تمرکز ما ربات فروش، پاسخ‌گویی و اطلاع‌رسانی است.
سؤال‌های پرتکرار
- برای ساخت ربات روبیکا به کدنویسی نیاز دارم؟
- برای گرفتن توکن و طراحی سناریو نه. برای اجرای ربات، مسیر قطعی امروز رابط رسمی ربات روبیکاست که برنامهنویس و سرور میخواهد. ساخت بدون کد ربات روبیکا در هدهدهاب در حال راهاندازی است و هنوز آماده نیست.
- توکن ربات روبیکا را از کجا بگیرم؟
- از BotFather داخل خودِ روبیکا. برنامه را به آخرین نسخه بهروز کنید، در جستوجو @BotFather را بزنید، دستور /newbot را بفرستید و نام و شناسهٔ ربات را انتخاب کنید. این قابلیت از تیر ۱۴۰۴ اضافه شده و نسخههای قدیمی آن را ندارند.
- آیا همان ربات روبیکا روی تلگرام و بله هم کار میکند؟
- نه بهصورت خودکار. هر پیامرسان توکن و رابط خودش را دارد و رابط روبیکا با تلگرام فرق میکند؛ مثلاً دکمهٔ لینکدار ندارد. منطق و متنها را میشود دوباره استفاده کرد، اما هر ربات جدا ساخته و آزمایش میشود.
- ساخت ربات روبیکا چقدر طول میکشد؟
- گرفتن توکن چند دقیقه و نوشتن سناریو یک بعدازظهر. پیادهسازی با برنامهنویس، بسته به منطق و اتصالها، معمولاً از چند روز تا چند هفته طول میکشد. هدهدهاب فعلاً ربات روبیکا منتشر نمیکند.
